Memecoin sözlüğü
Memecoin ve kripto trade terimlerinin sade tanımları: bonding curve, MEV, sniping, slippage, rug pull ve daha fazlası.
- AMM (otomatik piyasa yapıcı)
- AMM (automated market maker, otomatik piyasa yapıcı), işlemleri bir likidite havuzu üzerinde bir formülle fiyatlayan akıllı kontrattır; başka bir alıcıya veya satıcıya değil, havuza karşı işlem yaparsın.
- Ape'lemek (ape in)
- Ape'lemek (ape in), bir kripto token'ı genellikle hype veya FOMO yüzünden, çok az araştırmayla ya da hiç araştırmadan hızlıca almak demektir.
- Balina (whale)
- Balina, bir coin'in fiyatını tek başına oynatacak kadar tutan veya işlem yapan kişi ya da cüzdandır; küçük memecoin'lerde arzın yüzde birkaçını tutan tek bir cüzdan bile balina olabilir.
- Bonding curve (bağlanma eğrisi)
- Bonding curve, bir token'ın fiyatını arzına göre belirleyen bir formüldür: her alım fiyatı yükseltir, her satış düşürür; emir defteri ya da dışarıdan bir likidite havuzu yoktur.
- Bundling (bundle'lı alım)
- Bundling, bir memecoin yaratıcısının ne kadarını kontrol ettiğini gizlemek için, genellikle bir Jito bundle ile, lansmanla aynı blokta birkaç cüzdandan arzın büyük bir kısmını almasıdır.
- Copy trading (kopya trading)
- Copy trading, bir botun başka bir cüzdanı izleyip onun alım ve satımlarını, genellikle senin belirlediğin miktar ve limitlerle, kendi cüzdanında tekrarlamasıdır.
- DCA (dolar maliyet ortalaması)
- DCA (dollar-cost averaging, dolar maliyet ortalaması), bir token'ı tek seferde değil, belirli aralıklarla sabit tutarlarda alıp satmaktır; böylece ortalama fiyatın zamana yayılır.
- Degen
- Degen, "degenerate" kelimesinin kısaltmasıdır; çoğu zaman yepyeni memecoin'lere az araştırmayla ve çoğunun batacağını bilerek çok yüksek riskli bahisler yapan kripto trader'ıdır.
- Dev cüzdanı (dev wallet)
- Dev cüzdanı, bir memecoin'i oluşturan veya çıkaran, çoğu zaman ilk alımı da yapan cüzdandır; trader'lar arzın ne kadarını tuttuğunu ve ne zaman sattığını izler.
- DEX (merkeziyetsiz borsa)
- DEX (merkeziyetsiz borsa), akıllı kontratlar üzerine kurulu, token'ları hesap açmadan ve fonlarını bir şirkete vermeden doğrudan kendi cüzdanından takas etmeni sağlayan bir uygulamadır.
- Freeze yetkisi (freeze authority)
- Freeze yetkisi, bir Solana token'ında sahibinin herhangi bir holder'ın token hesabını dondurmasına izin veren yetkidir; hesap çözülene kadar o hesaptan transfer ve satış engellenir.
- Honeypot (bal tuzağı)
- Honeypot, almana izin veren ama bir freeze yetkisi veya gizli kontrat kurallarıyla satmanı engelleyen dolandırıcılık token'ıdır; dolandırıcı parayı çekerken senin paran içeride kapana kısılır.
- Jito tip (Jito bahşişi)
- Jito tip, Jito çalıştıran validator'ların işlemini veya bundle'ını dahil etmesi için Jito'nun tip hesaplarından birine yapılan küçük bir SOL ödemesidir; çoğu zaman hız veya MEV koruması için kullanılır.
- Kontrat adresi (contract address, CA)
- Kontrat adresi (CA), bir token'ın veya akıllı kontratın zincirdeki benzersiz adresidir; isimler ve ticker'lar kopyalanabildiği için bir coin'i tanımlamanın tek güvenilir yoludur.
- Launchpad
- Launchpad, herkesin yeni bir token oluşturup hemen işlem yapmaya başlamasını sağlayan bir platformdur; genellikle token'ı önce bir bonding curve'de işler, sonra bir DEX havuzuna taşır.
- Likidite havuzu (liquidity pool)
- Likidite havuzu, örneğin bir memecoin ve SOL gibi iki token tutan bir akıllı kontrattır; trader'lar birini diğeriyle, ikisinin oranına göre belirlenen fiyattan takas edebilir.
- Limit emir (limit order)
- Limit emir, bir token'ı yalnızca belirlediğin fiyattan veya daha iyisinden alma ya da satma emridir; piyasa o fiyata hiç ulaşmazsa emir gerçekleşmez.
- Memecoin (meme coin)
- Memecoin; bir şaka, meme, maskot veya trend etrafında oluşturulan, fiyatı bir ürüne ya da nakit akışına değil, neredeyse yalnızca ilgiye ve topluluk heyecanına bağlı olan bir kripto token'dır.
- MEV (maksimum çıkarılabilir değer)
- MEV (maximal extractable value, maksimum çıkarılabilir değer), blok üreticilerinin ve botların bir bloktaki işlemleri dahil ederek, dışarıda bırakarak veya yeniden sıralayarak elde edebildiği ek kârdır.
- Mezuniyet (graduation)
- Mezuniyet (graduation), bir launchpad memecoin'inin bonding curve'ünü tamamladığı ve likiditesinin normal bir DEX havuzuna, örneğin pump.fun coin'leri için bir PumpSwap havuzuna, taşındığı andır.
- Mint yetkisi (mint authority)
- Mint yetkisi, bir Solana token'ında sahibinin istediği zaman yeni token basmasına izin veren yetkidir; iptal edildiğinde (none olarak ayarlandığında) arz sonsuza kadar sabitlenir.
- Öncelik ücreti (priority fee)
- Öncelik ücreti (priority fee), validator'ların işlemi daha erken işlemesi için işleme eklenen isteğe bağlı ek bir ücrettir; Solana'da tamamı validator'a gider.
- Özel anahtar (private key)
- Özel anahtar (private key), tek bir cüzdan adresi için işlemleri imzalayan gizli koddur; ona sahip olan herkes o adresteki her token'ı taşıyabilir.
- Piyasa değeri (market cap)
- Piyasa değeri (market cap, market capitalization), bir token'ın güncel fiyatının dolaşımdaki arzla çarpımıdır: bugün işlem görebilen tüm token'ların piyasa değeri.
- Rug pull (halı çekme)
- Rug pull, bir token'ın arkasındaki ekibin alıcıların parasını alıp projeyi terk ettiği ve fiyatın sıfıra yakın düştüğü bir kripto dolandırıcılığıdır.
- Sandviç saldırısı (sandwich attack)
- Sandviç saldırısı, bir botun takasından hemen önce alıp hemen sonra sattığı bir MEV işlemidir; böylece sen daha kötü bir fiyat alırsın ve aradaki farkı bot cebine koyar.
- Seed phrase (kurtarma ifadesi)
- Seed phrase (kurtarma ifadesi), bir kripto cüzdanının tüm özel anahtarlarını oluşturan ve geri yükleyen 12 ila 24 kelimelik bir listedir; ona sahip olan herkes fonları kontrol eder.
- Self-custody (kendi kendine saklama)
- Self-custody, kripto cüzdanının özel anahtarını veya seed phrase'ini kendinin tutması demektir; böylece fonları yalnızca sen taşıyabilirsin ve hiçbir şirket onları senin yerine donduramaz ya da kaybedemez.
- Slippage (kayma)
- Slippage, bir işlem için sana gösterilen fiyat ile işlemin gerçekte gerçekleştiği fiyat arasındaki farktır; sığ likidite, işlem büyüklüğü veya hızlı fiyat hareketlerinden kaynaklanır.
- Sniping (snipe'lama)
- Sniping, yeni bir token'ı çıktıktan veya likidite aldıktan sonraki ilk saniyelerde ya da bloklarda, genellikle alımı otomatik gönderen bir botla almaktır.
- Telegram trading botu (Telegram trading bot)
- Telegram trading botu, Telegram uygulaması içinde, oluşturduğu veya içe aktardığı bir cüzdandan senin için kripto token alıp satan ve genellikle işlem başına yaklaşık %1 komisyon alan bir bottur.
- Trading terminali (trading terminal)
- Trading terminali, zincir üstü trading için canlı grafikleri, yeni token akışlarını, cüzdan takibini ve tek tıkla alım satım butonlarını tek bir ekranda toplayan bir web uygulamasıdır.